Düzce'nin Açılış Sayfası
Toplam Ziyaretçi :72828671 Aktif Ziyaretçi :35181 21 Eylül 2020 Pazartesi
[15:38] Kapoğlu’na destek! -- [14:39] Pandemi gözlemcisi bulundurulması zorunlu hale getirildi! -- [14:16] Alt yapı çalışmaları devam ediyor! -- [14:07] Düğün ve nikah salonları denetlendi! -- [13:49] Bisikletçilerden anlamlı etkinlik! -- [13:25] Üniversiteye işçi alımı yapılacak! -- [12:55] 560 personel her gün sahada! -- [12:32] Okullarda yüz yüze eğitim başladı! -- [12:16] Ardiyede çıkan yangın eve sıçramadan söndürüldü! -- [11:57] 1 kişi hayatını kaybetti! --
Tarık Şahin
Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi?

Yazarın Diğer Yazıları :
Tarih:24.06.2020

 

Bu bir bilim kurgu ögesi gibi görünüyor olabilir, ancak değil. Virüsler, daha fazla konakçıya ulaşabilmek adına viral partiküllerin yayılmasını kolaylaştırmak için davranışlarımızı değiştirebilirler. Bunu birçok çeşitli şekilde yaparlar.

Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi? Belki de bu kendinize hiç sormadığınız bir soru, ama birçok insanın sormuş olduğu bir soru. Bu sorunun bir bilim kurgu, ya da hatta bir korku romanından alınmış gibi durduğu doğrudur. Ancak, çok daha karmaşık sorular sormaya alışık olan bilim bunun gerçek olduğunu keşfetti: virüsler gerçekten davranışlarımızı değiştirebilir.

Elbette virüsler bunu direkt bir yolla yapmıyor. İrademizi ele geçirmiyor, ya da bizim adımıza karar vermiyorlar. Doğrusu şu ki, bunu daha alttan, sessiz ve kurnaz bir şekilde yapıyorlar. Çünkü, eğer bu bulaşıcı, mikroskobik varlıkların her şeyin üstünde istediği bir şey varsa o da hayatta kalmak, çoğalmak ve karmaşık ekosistemlerin bir parçası olmaktır.

Bundan dolayı, bu hayati hedefe ulaşmalarının bir yolu, daha fazla viral partikül yaymak adına konaklamak için kullandıkları canlının davranışlarını değiştirmektir. Yani; grip, ishal, hatta basit bir soğuk algınlığı bile geçirdiğimizde deneyimlediğimiz semptomların birçoğu enfeksiyonun diğer sağlıklı bireylere yayılabilmesi için ortaya çıkan şeylerdir.

Örneğin, hapşırmak, işgalci organizmaları vücudumuzdan atmak için ortaya çıkan doğal bir mekanizmadan fazlasıdır. Aynı zamanda virüslerin bir organizmadan diğerine “atlamasını” da sağlayan bir yoldur. Ve bildiğimiz gibi, bu onlar için işe yarayan bir stratejidir. Ancak, bu konuda daha da büyüleyici (ve rahatsız edici) olan gerçekler de vardır.

Virüsler Davranışlarımızı Nasıl Kontrol Eder?

“Virüs” kelimesinin kendisi zaten bizi korkutur, ve güncel bağlamımız olan COVID-19 durumunda bu artmıştır. İnsanların da sık sık söylediği gibi, en kötü düşmanlarımız tam da göremediğimiz düşmanlardır. Bu düşmanlar sadece mikroskop altında görülebilir durumdadır ve sağlığımızı zayıflatma gücüne sahiptirler.

Ancak, peki bu canlılar gerçekte nasıl şeyler? Gerçekte, bu organizmalar genetik bilgi paketlerinden başka bir şey değiller. Göz alıcı bir protein kapsülü ile çevrelenmiş saklama kaplarılar.

Tek amaçları hayatta kalabilmek ve çoğalabilmek için diğer organizmaların hücrelerine girebilmek. Sadece insanları enfekte etmek ile kalmayıp hayvansal organizmaları, bitkileri, mantarları ve hatta bakterileri bile etkiliyorlar.

Bundan dolayı, virüslerin davranışlarımızı nasıl kontrol edebildikleri sorulursa onlar hakkında anlamamız gereken ilk şey bizim düşündüğümüzden daha zeki olmaları.

Elbette beyinleri yok, ancak virologların onları son derece akıllı varlıklar olarak tanımlamaları da yaygın görülen bir durum. Bir hücreye nasıl gireceklerini, hücreyi nasıl savunmasız bırakacaklarını ve viral partikülleri kopyalayabilmesi için hücreyi nasıl dönüşüme uğratacaklarını biliyorlar. Buna ek olarak, yukarıda da bahsetmiş olduğumuz üzere, konakladıkları canlının davranışlarını da değişikliğe uğratıyorlar. Hadi bu değişikliklerin nasıl olduğuna bir göz atalım.

Hastalık Belirtileri: Virüslerin Yayılma Yolları

Virüslerin davranışlarımızı kontrol edip edemeyeceğini bulmak için size son zamanlarda yapılmış bir çalışmadan bahsedeceğiz. Bu çalışma PLOS Patojenler dergisinde yayınlanmış ve İsveç’teki Linköping Üniversitesinden Dr. Claudia Hagbon ve Dr. Maria Istrate tarafından yürütülmüştür.

Bu çalışmada her yıl 600.000 çocuğun hayatını alan bir bulaşıcı hastalık türüne daha yakından bakmaya çalışmışlardır. Bu çok yüksek bir figürdür ve nedeni bir rotavirüstür.

En belirgin semptomlar her zaman kusma ve ishaldir. Kusmanın vücudun kendisinin hastalığa karşı geliştirdiği bir savunma mekanizması olduğuna inanılır.

Kusmanın kötü bir gıdayı, tehlikeli bir elementi ya da başka bir toksik bileşeni vücuttan uzaklaştırmak için ortaya çıkan beyin ile bağırsak arasındaki bir bağlantıdan dolayı gerçekleştiği düşünülüyordu.

Bu durumda, serotonin sinir sistemini aktif hale getirdi, böylece beyin bu davranışı oluşturup bu zararlı elementleri vücuttan uzaklaştırabildi.

Bu İsveçli doktorlar bu konuda şunu keşfetti: rotavirüs kusma ve ishal mekanizmalarını kontrol ediyordu ve bunu da son derece belirli bir amaç için yapıyordu: viral partikülleri yayıp diğer insanları enfekte etmek.

Davranışsal Viroloji Bilimi

Virüsler davranışlarımızı kontrol edebilir mi? Görebildiğimiz üzere, cevap evet. Evet kontrol ediyorlar, ve stratejileri bizim semptomlarımızı diğer insanlara, hatta diğer konakçılara geçebilmeleri için kendilerinin enfeksiyon mekanizmalarına dönüştürmektir. Amaçları hayatta kalmak ve üremek; hapşırma, kusma, ve ishal gibi davranışların kontrolünü ellerine almaktır.

Ancak, davranışsal viroloji bölümü daha da ileriye gitmiştir. İsveç’in Stockholm kentindeki Karolinska Enstitüsünde yapılan araştırma gibi araştırmalar daha da fazla bilgiyi gün ışığına çıkarmıştır.

Bazı virüsler davranışlarımızı tamamıyla değiştirebilir. Sinirlilik, insomnia ve hiperaktivite gibi şeylere yol açabilir, hatta bir kişinin davranışlarını radikal bir şekilde değiştirebilirler bile.

Bunun örneklerinden biri Creutzfeldt-Jakob hastalığıdır (deli dana hastalığı), bu hastalıkta hayvanlar progresif demans, yürüme zorluğu, ajitasyon ve duygudurum değişiklikleri gibi problemlerden muzdarip olurlar. Bir diğer örnek ise Borna hastalığı virüstür, ki bu virüs de ilk defa 1766’da atlarda görülmüştür.

Ancak bu hastalık bazı insanları da etkilemiş ve şizofreniye çok benzer olan bazı klinik semptomların ortaya çıkmasına sebep olmuştur. Kuduz ise bir virüsün bir hayvanın davranışlarını nasıl etkileyebileceğinin bir başka örneğidir.

Sonuç olarak, neyse ki, bilim bizi bu virüslerin birçoğunun ortaya çıkarttığı etkilerden korur. Geri kalan, henüz elimizde aşısı olmayan ya da bir savunma mekanizması geliştirmemiş olduğumuz hastalıklar için ise son derece etkili bir stratejimiz var: sık sık ellerimizi yıkamak, ve hijyen.

KAYNAKÇA

Hagbom, M., Istrate, C., Engblom, D., Karlsson, T., Rodriguez-Diaz, J., Buesa, J., Taylor, J., Loitto, V., Magnusson, K., Ahlman, H., Lundgren, O., & Svensson, L. (2011). Rotavirus Stimulates Release of Serotonin (5-HT) from Human Enterochromaffin Cells and Activates Brain Structures Involved in Nausea and Vomiting PLoS Pathogens, 7 (7) DOI:  10.1371/journal.ppat.1002115

Peki, Senin Yorumun?
  Fatih Melih Maradit
'DAHA NE OLSUN' DİYECEĞİZ AMA!..
 
  Ayşegül Şenol Can
KAHVALTI HABERLERİ
 
  Ulviye Dikmen
Mehmet Arif Kıdıman’ı sonsuzluğa uğurlad
 
  Telat Çelik
DÜZCE VALİLİĞİ
 
  Peri Meram Arbak
Pandeminin İzleri; Göğüs Hastalıkları Uz
 
  Hümeyra Yılmaz
DÜZCE VİCDAN MUHASEBESİ
 
  Cemil Acar
SEZEN AKSU
 
  Nuri Çetin /Anılar ve Düzce
TAMER HOŞVER
 
  Tarık Şahin
Virüsler davranışlarımızı kontrol edebil
 
  Aysel Dural
Galatasaray’ın renkleri neden sarı kırmı
 
  Doç. Dr. Yusuf Aydın
İnsulin direncimi nasıl yenebilirim?
 
  Erdal Pişken
KENDİN ÇAL KENDİN OYNA
 
  Özkan GÖZÜTOK
Haydi Akçakoca’ya
 
  Caner Besler
Başarı Basamakları
 
  Çöp Adam Hüsnü
Sizi rahatsız etmeye geldim!
 

  Serbay interactive
Düzce Reklam Ajansı
Düzce Web Tasarım Emlak8
© 2009 - 2019 Tüm Hakları Saklıdır.

  " 'DAHA NE OLSUN' DİYECEĞİZ AMA!.. " Yazısına...
 Kemal kaya
 Düzcespor destek bekliyor
  " 'DAHA NE OLSUN' DİYECEĞİZ AMA!.. " Yazısına...
 hikmet neğuç
 birde küçük melen saray yeri tokuşlar çakırlar arası melen yatağı taş duvarlarla su kanalını yapıyorlardı durdu. neden durdu. bu melen yatağı ve asar suyu bentlerle yükseltilerek kayıklarla gezinti yapılabilinir. yan yollara büfeler parklar çay bahçeleri yapılarak düzce güzelleştirilebilinir. örnek eskişehir porsuk çayı gibi
  " 'DAHA NE OLSUN' DİYECEĞİZ AMA!.. " Yazısına...
 hikmet neğuç
 cumhuriyet caddesinin devamı olan 3.5 klm çamköyü toki arası 5 yıldır yol açıldı stablize şeklinde duruyor. bahane para yok. düzce belediyesi isterse orayı hurdalarıyla yapar ve düzce ereğli istanbul arası trafiğini oldukça da rahatlatır. oradaki yer sahipleri de yerlerini değerlendirir
  " ÖNLEM ALINMAZSA KUM FIRTINALARINA HAZIR OLUN! " Haberine...
 GÜLER.E.
 teşekkür ediyorum bir okur olarak dünyanın geleceği bilimsel olayların gelişimi insanların bilinçlendirilmesi, geleceğimizin pek parlak olmadığı bu dünyada cahil toplumu bilinçlendiren haberler yapın. siyaseti bırakın o bunu demiş şu bunu demiş düzce olarak düzceyi marka yapalım en azından biz Türkiye'ye örnek olalım bizi yöneten idarecilere sesleniyorum . bırakın birbiriniz yemeyi yoksa çok geç olacak.
  " Mehmet Arif Kıdıman’ı sonsuzluğa uğurladık " Yazısına...
 Ayşegül Şenol Can
 Çok üzüldüğüm bir kayıp oldu mehmet arif'in ölümü ve annesi Emine Abla Aşık veysel'in dediği gibi "sen bir kere gittin bense hergün uğurluyorum seni" der gibi bakıyor dünyaya kolay değil bir evladını kaybetmek, kardeşleri soner ve ışıl'ın, abisi Ali'nin başı sağolsun mehmet abinin ruhu şad olun..Arif'in ruhu şad olsun Allah rahmet eylesin..o iyi evlat ve iyi bir ağabeydi..
  " Sokak hayvanlarının tedavi ve bakımları yapılıyor! " Haberine...
 ulviye dikmen
 Rehabilitasyon merkezi çok güzel bir kazanım Düzce sokak yaşayanları için ama lutfen gerekeni daha fazla ve canların yaşamını kurtarmak için daha fazla yapmak gerek bizlerden ne beklenirse yardımcı olmak görevimiz
  " Mehmet Arif Kıdıman’ı sonsuzluğa uğurladık " Yazısına...
 Zafrt İSMİÇOĞLU
 Kalemine sağlık abla.Duygular ortak...
  " Mehmet Arif Kıdıman’ı sonsuzluğa uğurladık " Yazısına...
 Murat batur
 Ölümü ile bizlerı onanmaz bir üzüntüye sevk eden evladımızın böyle bir göreve gönüllü gitmesi ve süreci uzatma talebinde bulunması ayrı bir hüznün gerekçesi olabilir mi,hayata tutunabilmek adına hep mücadele eden ve yaşam şartlarının bedeli altında sosyo ekonomik ezikliğin bir bedeli sermayesini can yapan insanlardır.bu güzel ve saygın evladımız da bu bedeli canı ile ödemiştir.kahpe ve şerefsiz insanların insani yardım aracına çapraz ateş açarak katliam yapması ise muhataplarımızın ne tiyniyette olduğunu göstermektedir . Şehidimiz,garibimiz nurlar içinde uyuşun.arkasında binlerce boğazı düğümlenmiş düzcelinin göz yaşı ve duası var .
  " Şehidin cenazesi yarın defnedilecek! " Haberine...
 ulviye dikmen
 Sevgili arkadaşımız Gıdımanın oğlu Mehmet e uğurlar olsun yıldızlar yoldaşı olsun
  " TAMER HOŞVER " Yazısına...
 Peri Arbak
 Nuri bey hissettiğiniz acıyı ben de bir hekim olarak duyuyorum. Sağlık sisteminde zaman zaman hatalar da olur, bazen hastalarımızın duasını bazen de bedduasını alırız. Tamer kardeşimin ölümü bana halen çözülemeyen hava kirliliği sorununu düşündürdü. Düzce havası en kirli kentlerden ilk on içinde. Bence bölge milletvekillerinin bu konuda kayda değer girişimde bulunmadığını gözönüne alırsak hepsine sevdiklerimizin ölümünde sitemlerimizi iletelim. HAVA KİRLİLİĞİ SİGARA KULLANIN YA DA KULLANMAYIN KALP KRİZİ ÖLÜMLERİNİ ARTIRIR. Hepimize sağlıklı ömürler diliyorum.
Döngelli imamı hem cemaatin hem gençlerin takdirini topluyor! Döngelli imamı hem cemaatin hem gençlerin takdirini topluyor!
  TSO’dan bir proje daha!
  Şehidin cenazesi yarın defnedilecek!
  DONAT, DÜZCE’Yİ TÜRKİYE’YE TANITTI
  Yol açma çalışmaları Beyciler’de devam ediyor!
  Taziye mesajı yayınladılar!
  DÜZCE’DEN ŞEHİDİMİZ VAR
  ÖNLEM ALINMAZSA KUM FIRTINALARINA HAZIR OLUN!
  Şehadet haberi babaevine ulaştırıldı!
  Yanmaz, motosiklet tutkunlarıyla buluştu!
  Kablo hırsızlığı soruşturmasında 2 tutuklama!
  Evin camına çarpıp düşen şahin ekiplere teslim edildi!
  Şehidimiz son yolculuğuna uğurlandı!
  Kapoğlu istifa etti!
  Yarın Covid-19 denetimleri yapılacak!
  Sokak hayvanlarının tedavi ve bakımları yapılıyor!
  DÜZCE’YE OKUL MÜJDESİ!
  Modern Sanayi Sitesi protokolü tamam!
  Kgk Genel Merkezinden Kıdıman için başsağlığı mesajı!
  Gök Kubbeye Yolculuk projesi tamamlandı!
  ‘Devletimiz harekete geçmeli’
  15.09.2020 - Mehmet Arif Kıdıman’ı sonsuzluğa uğurladık
  20.09.2020 - 'DAHA NE OLSUN' DİYECEĞİZ AMA!..
  16.09.2020 - Sokak hayvanlarının tedavi ve bakımları yapılıyor!
  15.09.2020 - Şehidin cenazesi yarın defnedilecek!
  18.09.2020 - ÖNLEM ALINMAZSA KUM FIRTINALARINA HAZIR OLUN!